GUJARATI PAGE 292

ਕੋਊ ਨਰਕ ਕੋਊ ਸੁਰਗ ਬੰਛਾਵਤ ॥

ત્યારે કોઈ જીવો નરકોના ભોગી અને કોઈ સ્વર્ગની ઈચ્છાવાળા બન્યા

ਆਲ ਜਾਲ ਮਾਇਆ ਜੰਜਾਲ ॥
ઘરના ધંધા, માયાના બંધન

ਹਉਮੈ ਮੋਹ ਭਰਮ ਭੈ ਭਾਰ ॥
મનમાં મોહ અને અહંકારનો ભાર

ਦੂਖ ਸੂਖ ਮਾਨ ਅਪਮਾਨ ॥
ડર સુખ દુઃખ મન અપમાન

ਅਨਿਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਕੀਓ ਬਖ੍ਯ੍ਯਾਨ ॥
અનેક પ્રકારોનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું

ਆਪਨ ਖੇਲੁ ਆਪਿ ਕਰਿ ਦੇਖੈ ॥
પ્રભુ સ્વયં નાટક રચીને સ્વયં જોઈ રહ્યો છે

ਖੇਲੁ ਸੰਕੋਚੈ ਤਉ ਨਾਨਕ ਏਕੈ ॥੭॥
હે નાનક! જયારે પ્રભુ આ રમતને સમેટે છે ત્યારે એકએ સ્વયં પોતે જ થઇ જાય છે. ।।7।।

ਜਹ ਅਬਿਗਤੁ ਭਗਤੁ ਤਹ ਆਪਿ ॥
જ્યાં અદ્રશ્ય પ્રભુ છે ત્યાં એના ભકત છે જ્યાં ભક્ત છે ત્યાં તે પ્રભુ સ્વયં છે

ਜਹ ਪਸਰੈ ਪਾਸਾਰੁ ਸੰਤ ਪਰਤਾਪਿ ॥
બધી જગ્યાએ સંતોની મહિમા માટે પ્રભુ વિશ્વને આધીન બનાવી રહ્યા છે

ਦੁਹੂ ਪਾਖ ਕਾ ਆਪਹਿ ਧਨੀ ॥
બંને પક્ષોના મલિક પ્રભુ સ્વયં જ છે

ਉਨ ਕੀ ਸੋਭਾ ਉਨਹੂ ਬਨੀ ॥
પ્રભુ પોતાની શોભા સ્વયં જ જાણેછે

ਆਪਹਿ ਕਉਤਕ ਕਰੈ ਅਨਦ ਚੋਜ ॥
પ્રભુસ્વયં જ રમત રમી રહ્યાછે અને સ્વયં જ એનો આનંદ લઇ રહ્યા છે

ਆਪਹਿ ਰਸ ਭੋਗਨ ਨਿਰਜੋਗ ॥
પ્રભુ સ્વયં જ રસોને ભોગવનાર ને સ્વયં જ નિર્લેપ છે

ਜਿਸੁ ਭਾਵੈ ਤਿਸੁ ਆਪਨ ਨਾਇ ਲਾਵੈ ॥
જેને એ પસંદ કરે છે એને પોતાના નામમાં જોડી દે છે

ਜਿਸੁ ਭਾਵੈ ਤਿਸੁ ਖੇਲ ਖਿਲਾਵੈ ॥
અને જેને ઈચ્છે એને માયાની રમતમાં રમાડે છે

ਬੇਸੁਮਾਰ ਅਥਾਹ ਅਗਨਤ ਅਤੋਲੈ ॥
હે અગણિત અથાગ અનંત અતુલ્ય

ਜਿਉ ਬੁਲਾਵਹੁ ਤਿਉ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਬੋਲੈ ॥੮॥੨੧॥

નાનક કહે છે જેમ તું બોલાવે છે તેમ તારા દાસ બોલે છે. ।।8।।।।21।।

ਸਲੋਕੁ ॥
શ્લોક||

ਜੀਅ ਜੰਤ ਕੇ ਠਾਕੁਰਾ ਆਪੇ ਵਰਤਣਹਾਰ ॥
હે જીવજન્તુઓના પાલનહાર પ્રભુ તું સ્વયં જ બધે સર્વવ્યાપક છે

ਨਾਨਕ ਏਕੋ ਪਸਰਿਆ ਦੂਜਾ ਕਹ ਦ੍ਰਿਸਟਾਰ ॥੧॥
હે નાનક! પ્રભુ સ્વયં જ સર્વવ્યાપક છે એના સિવાય બીજું કાંઈ જોવામાં આવ્યું નથી. ।।1।।

ਅਸਟਪਦੀ ॥
અષ્ટપદી||

ਆਪਿ ਕਥੈ ਆਪਿ ਸੁਨਨੈਹਾਰੁ ॥
પ્રભુ સ્વયં જ બોલી રહ્યા છે ને સ્વયં જ સાંભળી રહ્યા છે

ਆਪਹਿ ਏਕੁ ਆਪਿ ਬਿਸਥਾਰੁ ॥
સ્વયં એક જ છે અને સ્વયં વિસ્તાર પણ છે

ਜਾ ਤਿਸੁ ਭਾਵੈ ਤਾ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਉਪਾਏ ॥
જયારે એને ગમે ત્યારે એ સૃષ્ટિનું સર્જન કરે

ਆਪਨੈ ਭਾਣੈ ਲਏ ਸਮਾਏ ॥
જયારે એને ગમે ત્યારે એ એને પોતાનામાં સમાવી પણ લે છે

ਤੁਮ ਤੇ ਭਿੰਨ ਨਹੀ ਕਿਛੁ ਹੋਇ ॥
પ્રભુ તારાથી અલગ કાંઈ નથી

ਆਪਨ ਸੂਤਿ ਸਭੁ ਜਗਤੁ ਪਰੋਇ ॥
તારા દોરામાં જ તે આખા જગતને પરોવ્યું છે

ਜਾ ਕਉ ਪ੍ਰਭ ਜੀਉ ਆਪਿ ਬੁਝਾਏ ॥
જેને પ્રભુએ સ્વયં સમજણ આપી છે

ਸਚੁ ਨਾਮੁ ਸੋਈ ਜਨੁ ਪਾਏ ॥
તે જ માણસ સ્વયંને પ્રભુનામમાં સમાવી લે છે

ਸੋ ਸਮਦਰਸੀ ਤਤ ਕਾ ਬੇਤਾ ॥
એ માણસ બધાની તરફ એક જ નજર થી જોવે છે અને એને સનાતન સત્યની ખબર પડે છે

ਨਾਨਕ ਸਗਲ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਕਾ ਜੇਤਾ ॥੧॥
vહે નાનક! એ આખા જગતને જીતવાવાળો છે. ।।1।।

ਜੀਅ ਜੰਤ੍ਰ ਸਭ ਤਾ ਕੈ ਹਾਥ ॥
બધા જીવજંતુઓ એ પ્રભુના વશમાં છે

ਦੀਨ ਦਇਆਲ ਅਨਾਥ ਕੋ ਨਾਥੁ ॥
એ ગરીબો પર દયા કરનારા અને અનાથોના માલિક છે

ਜਿਸੁ ਰਾਖੈ ਤਿਸੁ ਕੋਇ ਨ ਮਾਰੈ ॥
પ્રભુ સ્વયં રક્ષા કરે છે એને કોઈ મારી શકતું નથી

ਸੋ ਮੂਆ ਜਿਸੁ ਮਨਹੁ ਬਿਸਾਰੈ ॥
મરેલો તો એ જીવ છે જે પ્રભુને ભુલાવી દે છે

ਤਿਸੁ ਤਜਿ ਅਵਰ ਕਹਾ ਕੋ ਜਾਇ ॥
એ પ્રભુને છોડીને કોઈ બીજે ક્યાં જાય?

ਸਭ ਸਿਰਿ ਏਕੁ ਨਿਰੰਜਨ ਰਾਇ ॥
બધા જીવોના માથા પર એક પ્રભુ સ્વયં જ છે જે માયાના પ્રભાવથી ઉપર છે

ਜੀਅ ਕੀ ਜੁਗਤਿ ਜਾ ਕੈ ਸਭ ਹਾਥਿ ॥
જેના વશમાં બધાના જીવનનું રહસ્ય છે

ਅੰਤਰਿ ਬਾਹਰਿ ਜਾਨਹੁ ਸਾਥਿ ॥
એ પ્રભુને અંદર બહાર બધે સાથે જ સમજો

ਗੁਨ ਨਿਧਾਨ ਬੇਅੰਤ ਅਪਾਰ ॥
જે ગુણોનો ખજાનો અગણિત અપાર છે

ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਸਦਾ ਬਲਿਹਾਰ ॥੨॥
દાસ નાનક હંમેશા એના પર વારી જાય છે. ।।2।।

ਪੂਰਨ ਪੂਰਿ ਰਹੇ ਦਇਆਲ ॥
દયાળુના ઘરમાં પ્રભુ સર્વવ્યાપક છે

ਸਭ ਊਪਰਿ ਹੋਵਤ ਕਿਰਪਾਲ ॥
અને બધા જીવો પાર કૃપા કરે છે

ਅਪਨੇ ਕਰਤਬ ਜਾਨੈ ਆਪਿ ॥
પ્રભુ પોતાનો ખેલ સ્વયં જ જાણે છે

ਅੰਤਰਜਾਮੀ ਰਹਿਓ ਬਿਆਪਿ ॥
બધાના દિલનું જાણનાર અંતર્યામી પ્રભુ સર્વવ્યાપક છે

ਪ੍ਰਤਿਪਾਲੈ ਜੀਅਨ ਬਹੁ ਭਾਤਿ ॥
જીવોનું અનેક રીતોથી પોષણ કરે છે

ਜੋ ਜੋ ਰਚਿਓ ਸੁ ਤਿਸਹਿ ਧਿਆਤਿ ॥
જે જે જીવોનું એણેસર્જન કર્યું છે એ પ્રભુનું જ સ્મરણ કરે છે

ਜਿਸੁ ਭਾਵੈ ਤਿਸੁ ਲਏ ਮਿਲਾਇ ॥
જેના પર પ્રસન્ન થાય છે એને સાથે મેળવી લે છે

ਭਗਤਿ ਕਰਹਿ ਹਰਿ ਕੇ ਗੁਣ ਗਾਇ ॥
જેના પર પ્રસન્ન થાય છે એ ભક્ત એના ગુણગાન ગાઈને ભક્તિ કર્યા કરે છે

ਮਨ ਅੰਤਰਿ ਬਿਸ੍ਵਾਸੁ ਕਰਿ ਮਾਨਿਆ ॥
જે માણસે મનમાં શ્રદ્ધા ધારણ કરી પ્રભુને માની લીધા છે

ਕਰਨਹਾਰੁ ਨਾਨਕ ਇਕੁ ਜਾਨਿਆ ॥੩॥
હે નાનક! એને એક કરનારને ઓળખી લીધા છે. ।।3।।

ਜਨੁ ਲਾਗਾ ਹਰਿ ਏਕੈ ਨਾਇ ॥
જે સેવક એક પ્રભુ નામમાં ટકી રહ્યો છે

ਤਿਸ ਕੀ ਆਸ ਨ ਬਿਰਥੀ ਜਾਇ ॥
એને આશા ક્યારેય ખાલી જતી નથી

ਸੇਵਕ ਕਉ ਸੇਵਾ ਬਨਿ ਆਈ ॥
સેવકને એવું લાગે છે કે એ બધાની સેવા કરે છે

ਹੁਕਮੁ ਬੂਝਿ ਪਰਮ ਪਦੁ ਪਾਈ ॥
પ્રભુની આજ્ઞા સમજીને એને ઉંચો દરજ્જો મળી જાય છે

ਇਸ ਤੇ ਊਪਰਿ ਨਹੀ ਬੀਚਾਰੁ ॥
એનાથી મોટો એને કોઈ વિચાર નથી સુજતો

ਜਾ ਕੈ ਮਨਿ ਬਸਿਆ ਨਿਰੰਕਾਰੁ ॥
જેના મનમાં નિરાકાર પ્રભુ વસે છે

ਬੰਧਨ ਤੋਰਿ ਭਏ ਨਿਰਵੈਰ ॥
માયાના બંધન તોડી એ નિર્વેર થઈ જાય છે

ਅਨਦਿਨੁ ਪੂਜਹਿ ਗੁਰ ਕੇ ਪੈਰ ॥
દરેક દિવસે એ સતગુરુના ચરણોની પૂજા કરે છે

ਇਹ ਲੋਕ ਸੁਖੀਏ ਪਰਲੋਕ ਸੁਹੇਲੇ ॥
એ માણસ આ લોકમાં પણ સુખી અને પરલોકમાં પણ સુખી રહે છે